Một hôm, Hàn Sơn hỏi Thập Đắc: Ở đời, có người đánh tôi, mắng tôi, làm nhục tôi, khi dễ tôi, dọa tôi, gạt tôi, chê tôi, khinh tôi, ăn hiếp tôi, cười ngạo tôi cho đến đối xử khắc nghiệt với tôi, thì phải xử trí như thế nào?
Thập Đắc đáp: Chỉ cần nhịn nhục họ, kính họ, sợ họ, tránh họ, nhường họ, khiêm tốn với họ, không chống cự họ, không cần để ý đến họ, rồi chờ ít năm ông hãy nhìn họ xem.
Hàn Sơn nói: Còn có bí quyết gì có thể tránh được họ không?
Thập Đắc đáp: Có bài kệ của Bồ-tát Di-lặc, để ta đọc cho ông nghe:
Lão khờ mặc quần rách
Ăn cơm hẩm no lòng
Chằm vá để đỡ lạnh
Mọi việc tùy duyên thôi
Có người mắng lão khờ
Lão khờ còn nói tốt
Có người đánh lão khờ
Lão khờ tự ngủ khì
Phun nước miếng vào mặt
Để nó tự khô luôn
Mình cũng bớt ra sức
Họ cũng không não phiền.
Cách làm rốt ráo đó
Thật là quí biết bao
Nếu biết sống thế này
Lo gì đạo chẳng xong
Người yếu tâm chẳng yếu
Người nghèo đạo đâu nghèo
Nhất quyết lo tu hành
Thường giữ tâm chánh niệm
Người đời yêu vinh hoa
Ta lại không để mắt
Danh lợi rốt thành không
Lòng ta không vương vấn
Vàng chất như núi cao
Khó đổi mạng vô thường.
Tử Cống người hay nói
Chu Công bậc toán thần
Khổng Minh người mưu trí
Phàn Khoái cứu chủ nạn
Hàn Tín công lao to
Xong đời chỉ một kiếm.
Xưa nay bao nhiêu người
Kẻ kia sống mấy ngàn
Người này trình anh tuấn
Kẻ kia là hảo hán
Xem lại tóc bạc phơ
Mỗi năm dung nhan đổi
Ngày tháng tợ thoi đưa
Thời gian như tên bắn
Không lâu bệnh hoành hành
Cúi đầu ngầm than thở
Tự hối thuở thanh xuân
Không chịu lo tu hành
Mắc bệnh, muốn quay đầu
Diêm Vương nào triển hạn.
Ba tấc hơi dứt rồi
Đành buông xuôi tất cả.
Cũng không bàn phải quấy
Cũng không luận gia đình
Cũng không tranh nhân ngã
Cũng không làm hảo hán
Mắng chửi cũng kệ thây
Hỏi tới như người câm
Đánh đập cũng không kể
Xô tới ngã lật nhào.
Cũng không sợ người cười
Cũng không hề mắc cỡ
Con cái khóc om sòm
Cũng không hề thấy được
Bấy lâu tranh danh lợi
Bây giờ bạn gò hoang
Ta xem người trên đời
Đều là hạng càn rỡ.
Khuyên ông nên quay đầu
Sớm hôm lo tu tập
Làm bậc đại trượng phu
Một dao cắt đứt lìa
Nhảy ra khỏi hầm lửa
Được làm người mát mẻ
Ngộ được lí trường sinh
Tiêu dao cùng ngày tháng.
Trích: Tu Hành Tập Yếu
HT.Thích Minh Cảnh (dịch)
Thập Đắc đáp: Chỉ cần nhịn nhục họ, kính họ, sợ họ, tránh họ, nhường họ, khiêm tốn với họ, không chống cự họ, không cần để ý đến họ, rồi chờ ít năm ông hãy nhìn họ xem.
Hàn Sơn nói: Còn có bí quyết gì có thể tránh được họ không?
Thập Đắc đáp: Có bài kệ của Bồ-tát Di-lặc, để ta đọc cho ông nghe:
Lão khờ mặc quần rách
Ăn cơm hẩm no lòng
Chằm vá để đỡ lạnh
Mọi việc tùy duyên thôi
Có người mắng lão khờ
Lão khờ còn nói tốt
Có người đánh lão khờ
Lão khờ tự ngủ khì
Phun nước miếng vào mặt
Để nó tự khô luôn
Mình cũng bớt ra sức
Họ cũng không não phiền.
Cách làm rốt ráo đó
Thật là quí biết bao
Nếu biết sống thế này
Lo gì đạo chẳng xong
Người yếu tâm chẳng yếu
Người nghèo đạo đâu nghèo
Nhất quyết lo tu hành
Thường giữ tâm chánh niệm
Người đời yêu vinh hoa
Ta lại không để mắt
Danh lợi rốt thành không
Lòng ta không vương vấn
Vàng chất như núi cao
Khó đổi mạng vô thường.
Tử Cống người hay nói
Chu Công bậc toán thần
Khổng Minh người mưu trí
Phàn Khoái cứu chủ nạn
Hàn Tín công lao to
Xong đời chỉ một kiếm.
Xưa nay bao nhiêu người
Kẻ kia sống mấy ngàn
Người này trình anh tuấn
Kẻ kia là hảo hán
Xem lại tóc bạc phơ
Mỗi năm dung nhan đổi
Ngày tháng tợ thoi đưa
Thời gian như tên bắn
Không lâu bệnh hoành hành
Cúi đầu ngầm than thở
Tự hối thuở thanh xuân
Không chịu lo tu hành
Mắc bệnh, muốn quay đầu
Diêm Vương nào triển hạn.
Ba tấc hơi dứt rồi
Đành buông xuôi tất cả.
Cũng không bàn phải quấy
Cũng không luận gia đình
Cũng không tranh nhân ngã
Cũng không làm hảo hán
Mắng chửi cũng kệ thây
Hỏi tới như người câm
Đánh đập cũng không kể
Xô tới ngã lật nhào.
Cũng không sợ người cười
Cũng không hề mắc cỡ
Con cái khóc om sòm
Cũng không hề thấy được
Bấy lâu tranh danh lợi
Bây giờ bạn gò hoang
Ta xem người trên đời
Đều là hạng càn rỡ.
Khuyên ông nên quay đầu
Sớm hôm lo tu tập
Làm bậc đại trượng phu
Một dao cắt đứt lìa
Nhảy ra khỏi hầm lửa
Được làm người mát mẻ
Ngộ được lí trường sinh
Tiêu dao cùng ngày tháng.
Trích: Tu Hành Tập Yếu
HT.Thích Minh Cảnh (dịch)
