Theo lời Phật dạy, có một quy trình đơn giản để có thể hiểu người khác tốt hơn và từ đó chọn lựa những người tương hợp để kết thâm giao. Vì không phải ai cũng nên vội vàng kết thân, nếu thân thiết không đúng người sẽ mang hại cho ta những hiểm họa khôn lường.

 

Bước 1: Kết giao với người trong một thời gian.

 

Bước 2: Quan sát và đánh giá lời nói và hành động của người đó.

 

Đức Phật nhấn mạnh rằng những sự giao tiếp ngắn ngủi không đủ để giúp ta biết được người khác. Với thời gian, con người sẽ tự biểu lộ và chúng ta không được quên quán sát hành vi của họ để hiểu rõ hơn về bản chất thực sự. Một yếu tố quan trọng cho bất cứ sự đánh giá đúng đắn nào là trí tuệ. 

 

 

Nhưng gần gũi bậc trí

 

Đảnh lễ người đáng lễ

 

Là điềm lành tối thượng.

2. Chia sẻ và có tấm lòng 
 

Chớ thân cận bạn ác
 

Chớ thân kẻ tiểu nhân
 

Hãy thân người bạn lành
 

Hãy thân bậc thượng nhân.

3. Ở đời, có thịnh ắt có suy, có hội họp ắt có ly tán, lành dữ vô thường, họa phúc tự mình chuốc lấy. Kết bạn mà không bền chắc thì không nên thân. Thân mà không có chừng độ, thân lâu sẽ có khinh lờn. Ví như múc nước giếng, múc sâu thì nổi cặn.

Gần người hiền được thêm trí tuệ, ở với kẻ dốt càng thêm ngu si. Thường thấy thì hay khinh lờn, xa nhau thì sanh oán giận. Giao tiếp người lành nên qua lại có chừng độ, thân mà có cung kỉnh thì thân lâu ngày càng có hậu. Giao thiệp với kẻ bất lương, họ ăn ở không thực thà, lời ngon tiếng ngọt chẳng qua là để lợi dụng mình, dù cho có kết hợp cũng không nên tin.

4. Nếu không được bạn lành

 

Thận trọng và sáng suốt

 

Bạn đồng hành chung sống

 

Bạn thiện trú hiền trí

 

Hãy như vua từ bỏ

 

Đất nước bị bại vong

 

Hãy sống riêng một mình

 

Như tê ngưu một sừng. 

5. Tình bạn chính là không bao giờ rời bỏ nhau, cho dù trong đau khổ hay gian khó sẽ luôn nắm chặt tay nhau để cùng vượt qua. Tình bạn chính là luôn sẵn sàng lắng nghe nhau. Không ai tìm đến nhau vì giáo điều mà chỉ là để thấu hiểu nhau, chia sẻ với nhau những buồn vui trong cuộc sống.
 

6. Bạn bè cũng giống như người yêu, phải có duyên thì mới gặp nhau và gắn bó với nhau. Và nếu đã hợp nhau và gắn bó với nhau thì dù thời gian trôi qua hay những biến cố khó khăn trong cuộc sống thì tình bạn vẫn luôn vẹn nguyên và tràn đầy.

7. Không thể biết rõ tha nhân bằng vẻ bề ngoài của họ,

8. Đừng vì một chút tranh chấp mà xa lìa tình bạn chí thân, cũng đừng vì một chút oán giận mà quên đi thâm ân của người khác.  Xem thêm: Phật dạy 9 hành vi gây chiết giảm phúc báo, 3 đời nghèo khó, cần phải tránh xa

9. Muốn hiểu một người, chỉ cần xem mục đích đến và xuất phát điểm của họ có giống nhau không, thì có thể biết được họ có thật lòng không. 66 

10. Nói năng đừng có tánh châm chọc, đừng gây thương tổn, đừng khoe tài cán của mình, đừng phô điều xấu của người, tự nhiên sẽ hóa địch thành bạn.

11. Thương yêu nhau rồi có sự giận ghét nhau, khi thương thì muốn nhờ cậy, lúc ghét thì chẳng muốn gần. Lấy sự cung kính nhau để cầu thân thiện, lấy sự răn dạy lẫn nhau để tránh xa điều ác. Người không có lỗi với mình, thì mình không nên bày đặt sự sai lầm mà vu oan cho họ. Người muốn xa ta thì ta không nên miễn cưỡng gần họ. Sự thương yêu đã xa lìa thì không nên nghĩ đến.

12.  Không phải do sắc tướng

Biết rõ được con người

Không phải nhìn thoáng qua

Ðặt được lòng tin cậy.

13. Người gần kẻ hạ liệt

Rồi cũng bị hạ liệt

Thân cận người đồng đẳng

Ðược khỏi bị thối đọa

Ai gần bậc thù thắng

Mau chóng được thăng tiến

Do vậy hãy sống chung

Bậc ưu thắng hơn mình.